Düzensiz kanamalar
Kadınlarda düzensiz kanamalarının nedenleri, önemi ve tedavi seçenekleri
Anormal uterus kanamaları her yaşta kadını etkileyen sık jinekolojik yakınma olarak karşımıza çıkmaktadır. Kadınlarda ergenlik sonrasında menstrüel siklusler genellikle 7 günden az süren adet kanaması ile 24 ile 38 gün arasında değişen döngülere uyarlar. Bu sürelerin dışında olan kanamalar anormal uterin kanamalar olarak adlandırılmaktadır.
Kadınlarda Normal Adet Kanamaları Nasıl Olmalı?
Adet sıklığı : 24-38 günler arasında
Kanama süresi: 4-8 gün
Kanama miktarı: 4-80 ml
Ne Zaman Doktora Başvurmalıyım?
- Adet kanaması her saat bir veya daha fazla ped veya tamponun diğer tarafına geçecek kadar yoğun
- Adet kanamasını kontrol etmek için çift hijyenik ped kullanma gerekliliği
- Gece hijyenik ped değiştirme gerekliliği
- Yedi günden uzun süren adet kanaması
- Adet kanaması büyük kan pıhtıları içeriyor
- Normal yaşam tarzını etkileyen ağır adet kanaması
- Adet döneminde alt karın bölgesinde sürekli ağrı veya kasılma
- İki adet dönemi arasından 24 günden az veya 38 günden uzun sürenin olması
- Düzenli adet dönemleri arasında oluşan adet kanamaları (düzensiz adet kanamaları)
- Yorgunluk, bitkinlik veya nefes darlığı (anemi semptomları)
Düzensiz kanama sebepleri
Çocukluk Çağı
Menarş öncesi kanama araştırılmalıdır. Bu yaş grubunda en sık nedenler vulvovajinitler (genital enfeksiyonlar), dermatolojik hastalıklar, tümöral gelişimler veya kaza, kötü kullanım (mastürbasyon veya cinsel taciz) veya yabancı cisme bağlı travmalardır. Vaginal kanamalara ek olarak kanama idrar çıkım yollarından kaynaklanabilir ve prolapsus (sarkma) ve enfeksiyon araştırılmalıdır. Gerçek rahim kanamaları ise artan östrojen hormonu düzeyi nedeni ile oluşur ve erken puberte, yanlışlıkla hormon kullanımı veya yumurtalık tümörleri araştırılmalıdır.
Adölesan Dönem
Ergenlik çağında anormal uterus kanamaları üreme çağındaki kadınlara kıyasla daha yüksek oranlarda, yumurtlama bozuklukları ve kanama pıhtılaşma problemlerine bağlı olarak görülür.
Üreme çağı
Anormal uterus kanamaları üreme çağındaki kadınlarda sık bir sorundur. Her kadının yaşamı boyunca 20'de 1 olasılıkla doktoruna düzensiz kanama nedeni ile başvuracağı hesaplanmıştır. Artan cinsel aktivite ile gebelik ve cinsel yolla bulaşan hastalıklara bağlı kanamalar artar. Miyom ve endometrial (rahim iç zarına ait) polip sıklığı yaşla birlikte artar ve bu lezyonlara (doku değişikliği) bağlı kanamalar ileri yaştaki üreme çağındaki kadınlarda sık olur. Son yıllarda popülarite kazanan istmosel hastalığı da (geçirilmiş sezaryen ameliyatı olan kadınlarda) anormal uterin kanama sebebi olabilir.
Perimenopoz (Menopoza Geçiş Evresi)
Anormal uterus kanamaları sık karşılaşılan bir klinik sorun olup menopoza geçiş evresi ve menopoz sonrası evrede kadınlardaki jinekolojik başvuruların %70'ini oluşturur. Yumurtlama bozukluğuna bağlı kanama düzensizlikleri bu evrede sık karşılaşılan bir bulgudur. Ancak gebelik ve cinsel yolla bulaşan hastalıklara bağlı kanamalar azalır. Artan yaşla birlikte iyi huylu ve kötü huylu tümöral oluşum görülme riski daha artar. Yapılan bir çalışmada bu evrede düzensiz kanama şikayeti olan kadınların %18'inde kanser öncüsü lezyonlar veya kanser tespit edilmiştir.
Menopoz
Menopoz sonrası kanama normal değildir ve mutlaka araştırılmalıdır. Genellikle iyi huylu nedenler (endometrial atrofi (incelme ve kuruma)-küçülme, polip, enfeksiyon) saptansa da kanser mutlaka tanıda dışlanmalıdır. Ayrıca dış genital bölgede ülserler, vajina ve rahim ağzı kanserleri de kanama nedeni olabilir. Rektum (bağırsak), vajina veya üretraya (idrar çıkım yeri) bağlı kanamalar da görülebilir. Bu nedenle kanama yerinin belirlenmesi önemlidir.
Postkoital Kanama (İlişki Sonrası Kanama)
İlişki sonrası kanama sıklıkla 20 – 40 yaş arası kadınlarda görülür. Servikal (rahim ağzına ait) eversiyon (hormonal değişiklik, doğum kontrol ilacı kullanımı), endoservikal polip, rahim ağzı enfeksiyonları, ve hpv virüsüne bağlı rahim ağzı değişiklikleri bu dönemde sık görülen ilişki sonrası kanama nedenleridir.
Tanı Yöntemleri Nelerdir?
- Pelvik muayene
- Rahim ağzı muayenesi
- Pap smear testi
- Menopozda değilseniz hamilelik testi
- Kanınızın nasıl pıhtılaştığını kontrol etmek ve tam bir kan sayımı yapmak için kan testi
- Tiroid testi (Tiroid fonksiyonuyla ilgili problemler, yumurtalık fonksiyonuyla ilgili bir problemin de bir işareti olabilir.)
- Hormon seviyeleri
- Histeroskopik (rahim içinin kamerayla görüntülenmesi) test (rahmin içini örten zarın (endometrium) miyomlar, polipler veya
- kanser belirtileri açısından incelenmesidir)
- Pelvik ultrason
- Endometrium biyopsisi. Bu test aşağıdaki durumlarda önerilir:
-35 yaşından büyükler
-Aile öyküsü olanlar
-Kanser için risk faktörleri taşıyanlar
Anormal Rahim (Uterin) Kanaması Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavide kullanılacak yöntemler hastanın yaşına, çocuk isteği olup olmamasına ve nedene bağlı olarak değişir.
Medikal tedavi (hormonlar, doğum kontrol ilaçları, progestinler, nsaii, traneksamik asit, hormonlu spiral) kullanılacağı gibi bazı durumlarda cerrahi tedavi (histeroskopik polipektomi-myomektomi-ablazyon-istmosel tedavisi, myomektomi, histerektomi) de kullanılabilir. Dolayısı ile tedavi hastaya göre bireyselleştirilmelidir.
**