Gebelik ve oruç tutma
Gebelikte oruç tutulabilir mi? Oruç tutarken dikkat edilmesi gereken durumlar nelerdir?
Diyanetin görüşü
Ramazan orucunu tutmamak için geçerli mazeretlerden biri de gebelik veya çocuk emzirmektir. Gebe veya emzikli olan kadınlar, kendilerine yahut çocuklarına bir zarar gelmesinden korkmaları hâlinde oruç tutmayabilirler. Bunlar bir yönüyle hasta hükmünde oldukları gibi, onlara bu ruhsatı tanıyan hadisler de bulunmaktadır (Nesâî, Sıyâm, 51, 62; İbn Mâce, Sıyâm, 12).
Kendisi dayanabilecek ve çocuk da etkilenmeyecek ise gebe ve çocuk emziren kadın oruç tutabilir. Bu konuda alanında uzman bir hekime danışılması uygun olur. Hamilelik ve çocuk emzirme gibi meşru sebeplerle oruç tutamayan kadınlar, tutamadıkları bu oruçlarını şartların elverişli olduğu başka zamanlarda kaza ederler (Merğînânî, el-Hidâye, II, 269).
Oruç tutmak bebeği nasıl etkileyebilir?
Gebelerin ve emziren annelerin Ramazan ayında oruç tutması ile ilgili birçok çalışma yapılmış olsa da bu çalışmaların kalitesi ve güvenilirliği düşüktür. Örnek vermek gerekirse yapılan bazı çalışmalarda gebeliğin özellikle ilk 3 ayında oruç tutan annelerin bebeklerinde doğum sonrası IQ değerlerinde düşüklük, plasenta ağırlığında azalma saptanmış olsa da yapılan bazı çalışmalarda fark bulunamamıştır.
Bazı çalışmalarda ise özellikle hamileliğin 2. Ve 3. Trimesterinde oruç tutanlarda amniyon sıvısının azaldığı tespit edilmişse de bazı çalışmalarda oruç tutmanın etkisinin olmadığı saptanmıştır. Bazı çalışmalarda orucun doğum ağırlığı üzerine etkisi olduğu bulunmuşsa da bazı çalışmalarda etkisinin olmadığı saptanmıştır. Birkaç çalışma oruç tutmanın bebeğin amniyon sıvısında azalmaya yol açabileceğini göstermiş ancak bazı çalışmalarda etkisinin olmadığı gösterilmiştir; dolayısıyla bu bilgide de kesinlik yoktur. Dolayısı ile bu konularda kesin görüş bildirilmesi için daha fazla yüksek kaliteli çalışmalara ihtiyaç vardır.
Kimlerin oruç tutması önerilmez?
- Düşük veya yüksek kan basıncına sahip olanlar,
- Kansızlık diğer adı ile anemi problemi yaşayanlar,
- İkiz veya üçüz gibi çoğul gebelikler,
- Yetersiz kilo alan anne adayları,
- Daha önce erken doğum gerçekleştirmiş olanlar,
- İdrar yolu enfeksiyonu geçirmekte olan kişilerin,
- Yeme bozukluğu olan gebelerin,
- Daha önce düşük doğum ağırlıklı bebek doğuran gebelerin,
- Diyabeti olan gebelerin,
- Amniyon sıvısında düşüklük veya bebeklerinde gelişme geriliği saptanan gebelerin oruç tutması tavsiye edilmez.
Hangi durumlarda doktora başvurulmalıdır?
- Bulantı ya da kusma yaşanması,
- Tuvalet ihtiyacının uzun süre gelmemesi,
- Zayıflık ya da gerekli kiloyu alamama,
- Baş ağrısı yaşanması,
- Ateşin yükselmesi,
Susuzluk belirtisi olan koyu idrarın görülmesi gibi durumlarda anne adayının doktora başvurması tavsiye edilir. Doktoru tarafından oruç tutmasında herhangi bir sakınca görülmeyen gebeler, oruç tuttukları takdirde beslenmeleri konusunda oldukça dikkatli davranmalıdır. Anne karnında hızlı bir büyüme ve gelişme dönemi içerisinde bulunan bebek, bu süreci sağlıklı bir şekilde tamamlayabilmek için yeterli düzeyde enerji ve besin ögelerine ihtiyaç duyar. Oruç tutan anneler, sağlıklı bir bebek dünyaya getirebilmek ve aynı zamanda kendi sağlıklarını da koruyabilmek için iftar ve sahur arasında bu gereksinimleri tam anlamıyla karşıladığından emin olmalıdır. Sonuç olarak gebelikte oruç tutmak kişisel bir karar olmakla birlikte bu kararın gebelerin takibi altında olduğu kadın hastalıkları ve doğum uzmanlarına danışılarak alınması son derece önemlidir.
**